1. Giriş
2026
yılı, geçtiğimiz yıllarda odluğu gibi Rekabet Kurulu’nun farklı sektörlerde
yürüttüğü inceleme, soruşturma ve taahhüt süreçleri bakımından dikkat çekici
gelişmelere sahne olmuştur. Kurul kararlarında, teşebbüslerin pazar
davranışları, hâkim durumun kötüye kullanılması iddiaları, rekabeti sınırlayıcı
anlaşma ve uygulamalar ile taahhüt mekanizmasının etkin kullanımı öne çıkan
başlıklar arasında yer almıştır. Bu dönemde verilen kararlar, Rekabet
Kurulu’nun yalnızca ihlal tespiti ve idari para cezası yoluyla değil; aynı
zamanda geçici tedbir, uzlaşma ve taahhüt gibi araçlarla da rekabetçi
endişeleri gidermeye yönelik yaklaşımını sürdürdüğünü göstermektedir. Özellikle
teşebbüslerin faaliyet gösterdikleri pazarlardaki konumları, veri kullanımı,
ticari stratejileri ve pazar gücünü başka alanlara aktarma ihtimali Kurul
tarafından yakından değerlendirilmiştir. Aşağıda, 2026 yılında kamuoyuna
duyurulan ve rekabet hukuku uygulaması bakımından önem taşıyan bazı Rekabet
Kurulu kararları ele alınmaktadır.
2. Sahibinden
Hakkındaki Soruşturmanın Taahhütle Sonlandırılması [1]
Rekabet
Kurulu, Sahibinden Bilgi Teknolojileri Pazarlama ve Ticaret AŞ’nin 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesini ihlal edip etmediğinin
tespiti amacıyla 16.01.2025 tarihli kararıyla soruşturma açılmasına karar
vermiştir. Soruşturma, Sahibinden’in vasıta ilan hizmetleri alanındaki
faaliyetleri ile çevrim içi ikinci el araç alım-satım hizmetleri arasındaki
ilişki bakımından yürütülmüştür. Kurulun incelemesinde, Sahibinden’in kurumsal
ve bireysel üyelerin vasıta satış faaliyetlerine yönelik çevrim içi platform
hizmetleri kapsamında elde ettiği kullanıcı verilerini, çevrim içi ikinci el
araç alım-satım hizmetleri alanında kullanıp kullanmadığı değerlendirilmiştir.
Bunun yanında, Sahibinden’in Otobid hizmetine ilişkin yoğun reklam harcamaları
ve mevcut pazar gücünden kaynaklanan avantajları da 4054 sayılı Kanun’un 6.
maddesi kapsamında ele alınmıştır.
Söz
konusu karar, Rekabet Kurulu’nun hâkim durumun kötüye kullanılması iddialarında
taahhüt mekanizmasını etkin bir araç olarak kullanmaya devam ettiğini
göstermektedir. Ayrıca karar, teşebbüslerin sahip oldukları ticari avantajları,
kullanıcı verilerini veya mevcut pazar güçlerini başka faaliyet alanlarında
kullanmalarının rekabet hukuku bakımından yakından incelenebileceğini ortaya
koymaktadır. Soruşturma sürecinde Kurul, Sahibinden’in vasıta ilan hizmetleri
kapsamında elde ettiği kullanıcı verilerini diğer hizmetleriyle birleştirmesini
rekabet hukuku bakımından önemli bir risk olarak değerlendirmiştir. Bu
çerçevede, nihai karar verilinceye kadar telafisi güç zararların önlenmesi
amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca geçici
tedbir uygulanmasına karar verilmiştir.
Soruşturma
devam ederken Sahibinden tarafından, Kurulun rekabetçi endişelerini gidermek
amacıyla taahhüt sunma talebinde bulunulmuştur. Yapılan görüşmeler neticesinde
sunulan nihai taahhüt metni Kurul tarafından değerlendirilmiş ve söz konusu
taahhütlerin soruşturma konusu rekabet sorunlarını gidermeye elverişli olduğu
sonucuna varılmıştır. Bu kapsamda Sahibinden; internet sitesi ve mobil
uygulamasında Otobid hizmetine ilişkin gösterimlerde bulunmamayı, kullanıcıları
ilan verme aşamasında Otobid hizmetine yönlendirmemeyi, vasıta ilan
faaliyetleri kapsamında elde edilen kamuya açık olmayan verileri Otobid hizmeti
için kullanmamayı ve bu amaçla gerekli organizasyonel, operasyonel, idari ve
teknik tedbirleri almayı taahhüt etmiştir. Ayrıca, belirli bir eşiğin aşılması
hâlinde Otobid hizmetinden elde edilen gelirlerin, bu hizmet kapsamında
katlanılan değişken maliyetler ve reklam harcamalarını karşılayacak düzeyde
olmasına yönelik bir taahhüt de sunulmuştur. Kurul, sunulan taahhütlerin
rekabetçi endişelerle orantılı, bu endişeleri gidermeye uygun, kısa sürede
uygulanabilir ve etkili şekilde denetlenebilir nitelikte olduğunu kabul
etmiştir. Bu doğrultuda, 25.12.2025 tarihli kararıyla soruşturmanın 4054 sayılı
Kanun’un 43. maddesi uyarınca taahhütle sonlandırılmasına karar verilmiştir.
Rekabet
Kurulu’nun hâkim durumun kötüye kullanılması iddialarını değerlendirirken
taahhüt mekanizmasını yalnızca usul ekonomisi sağlayan bir yöntem olarak değil,
aynı zamanda pazardaki rekabetçi endişelerin hızlı ve etkili şekilde
giderilmesine hizmet eden fonksiyonel bir araç olarak kullandığını
göstermektedir. Kurul, ihlal tespiti yapmaksızın soruşturmayı sonlandırmakla
birlikte, teşebbüs tarafından sunulan taahhütlerin rekabetçi endişeleri
karşılayacak nitelikte, uygulanabilir ve denetlenebilir olmasına özel önem
atfetmiştir.
Karar,
özellikle çok taraflı platformlarda faaliyet gösteren teşebbüslerin sahip
oldukları veri setleri, kullanıcı tabanı, marka bilinirliği ve ticari erişim
imkânlarının rekabet hukuku bakımından bağımsız birer inceleme konusu hâline
gelebileceğini ortaya koymaktadır. Bu kapsamda, bir pazarda elde edilen ticari
avantajların veya kullanıcı verilerinin komşu ya da ilişkili başka bir pazarda
kullanılması, tek başına hukuka aykırı kabul edilmese de, ilgili davranışın
teşebbüse rekabetçi olmayan bir avantaj sağlayıp sağlamadığı ve rakiplerin
faaliyetlerini zorlaştırıp zorlaştırmadığı Kurul tarafından yakından
değerlendirilmektedir.
Bu
yönüyle karar, Rekabet Kurulu’nun pazar gücünün yalnızca fiyatlama davranışları
veya münhasırlık uygulamaları üzerinden değil; veri kullanımı, yönlendirme
mekanizmaları, platform içi görünürlük ve hizmetler arası entegrasyon gibi
unsurlar üzerinden de ortaya çıkabileceğini kabul eden yaklaşımını
yansıtmaktadır. Dolayısıyla teşebbüslerin, farklı faaliyet alanları arasında
veri, kullanıcı trafiği veya ticari avantaj aktarımı yaparken, bu uygulamaların
ilgili pazarlarda dışlayıcı etki doğurup doğurmadığını ayrıca değerlendirmeleri
gerekmektedir. Sonuç olarak karar, taahhüt mekanizmasının hâkim durumun kötüye
kullanılması iddialarında giderek daha görünür bir çözüm yolu hâline geldiğini;
bununla birlikte Kurulun bu mekanizmayı ancak rekabetçi endişelerin somut,
ölçülebilir ve kısa sürede uygulanabilir taahhütlerle giderilebildiği hallerde
kabul ettiğini göstermektedir. Ayrıca karar, teşebbüsler bakımından mevcut
pazar gücünün başka alanlara taşınması, kullanıcı verilerinin farklı
hizmetlerde değerlendirilmesi ve platform avantajlarının yeni faaliyetlere
aktarılması gibi uygulamaların rekabet hukuku uyum süreçlerinde ayrıca ele
alınması gerektiğine işaret etmektedir.
3. Meta
Hakkında Soruşturma Açılması ve Geçici Tedbir Kararı [2]
Rekabet
Kurulu’nun 2026 yılında dikkat çeken kararlarından biri de Meta Platforms,
Inc., Meta Platforms Ireland Limited, WhatsApp LLC ve Meta Platforms İstanbul
Bilişim Hizmetleri Limited Şirketi’nden oluşan Meta ekonomik bütünlüğü hakkında
soruşturma açılmasına ilişkindir. Kurul, yürütülen önaraştırma sonucunda,
Meta’nın 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesini ihlal
edip etmediğinin tespiti amacıyla 14.05.2026 tarihli kararıyla soruşturma
açılmasına karar vermiştir.
Soruşturmanın
odağında, Meta’nın “Meta AI” adlı yapay zekâ hizmetini WhatsApp’a entegre
etmesi ve buna karşılık üçüncü taraf yapay zekâ sağlayıcılarının WhatsApp
üzerinden hizmet sunmalarını engelleyip engellemediği hususu yer almaktadır. Bu
kapsamda Kurul, Meta’nın WhatsApp üzerindeki konumunu kullanarak kendi yapay
zekâ hizmetine avantaj sağlayıp sağlamadığını ve üçüncü taraf genel amaçlı
üretken yapay zekâ sohbet robotları bakımından pazara erişimi zorlaştırıp
zorlaştırmadığını incelemeye almıştır. Önaraştırma sürecinde, Meta’nın üçüncü
taraf genel amaçlı üretken yapay zekâ sohbet robotlarının veya asistanlarının
WhatsApp üzerinden yapay zekâ hizmetlerini birincil hizmet olarak sunmalarını
engelleyen davranışlarının, 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi kapsamında rekabet
ihlaline işaret eden ciddi bulgu niteliğinde olduğu değerlendirilmiştir. Bu
nedenle Kurul, yalnızca soruşturma açılmasıyla yetinmemiş; nihai karar
verilinceye kadar doğabilecek telafisi güç zararların önlenmesi amacıyla geçici
tedbir uygulanmasına da karar vermiştir. Bu çerçevede Meta’nın, üçüncü taraf
genel amaçlı üretken yapay zekâ sohbet robotlarının WhatsApp üzerinden yapay
zekâ hizmetlerini birincil hizmet olarak sunabilmelerini sağlayacak koşulları
tesis etmesi gerektiğine hükmedilmiştir. Kurul, bu koşulların söz konusu
hizmetlerin sunulmasını fiili veya ekonomik olarak zorlaştırmayacak şekilde
oluşturulması gerektiğini özellikle vurgulamıştır.
Ayrıca,
geçici tedbire ilişkin gerekçeli kararın Meta’ya tebliğinden itibaren bir ay
içinde öngörülen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hâlinde, 4054 sayılı
Kanun’un 17. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanabileceği
belirtilmiştir.
Meta
kararı, Rekabet Kurulu’nun teknoloji şirketlerinin mevcut güçlü platformlarını
yeni hizmet alanlarına genişletirken rekabetçi etkilerini yakından
denetlediğini göstermektedir. Karar aynı zamanda, yapay zekâ hizmetlerinin
dijital ekosistemlerde giderek daha önemli hâle gelmesiyle birlikte, bu
alandaki entegrasyon, erişim engeli ve kendini kayırma iddialarının rekabet
hukuku bakımından daha fazla gündeme geleceğine işaret etmektedir.
4. Spotify
Kararları: Yerinde İncelemenin Engellenmesi ve Günlük İdari Para Cezası [3],
[4]
Rekabet
Kurulu’nun Spotify Dijital Yayıncılık Hizmetleri AŞ, Spotify Yönetim Destek
Hizmetleri AŞ ve Spotify AB’den oluşan ekonomik bütünlük hakkında verdiği
17.07.2025 tarihli ve 25-26/634-392 sayılı karar ile 28.08.2025 tarihli ve
25-32/759-450 sayılı karar, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun
kapsamında yerinde inceleme yetkisinin etkin kullanımı ve bu yetkinin
engellenmesi hâlinde uygulanacak yaptırımlar bakımından önem arz etmektedir.
Zira bu konu halihazırda anayasaya aykırılık başlığı altında çeşitli
değerlendirmelere konu edilmektedir.
Kararlara
konu süreç, Rekabet Kurulu’nun 26.06.2025 tarihli kararıyla Spotify hakkında
önaraştırma başlatılmasıyla gündeme gelmiştir. Önaraştırmanın dayanağını,
Spotify’ın platformda yer alan sanatçılar ve içerik üreticileri arasında
görünürlük başta olmak üzere çeşitli yönlerden ayrımcılık yaptığı, çevrim içi
müzik akış hizmetleri pazarında faaliyet gösteren rakip teşebbüslerin
faaliyetlerini zorlaştırdığı ve/veya telif ücretlerinin dağılımını etkileyen
rekabet karşıtı stratejiler uyguladığı yönündeki iddialar oluşturmuştur. Önaraştırma
kapsamında Rekabet Kurumu meslek personeli tarafından 02.07.2025 tarihinde
Spotify’ın Türkiye’deki merkez adresi olarak bildirilen adreste yerinde
inceleme yapılmak istenmiştir. Ancak Kurul, inceleme sürecinde teşebbüs
nezdinde yerinde incelemenin engellenmesi sonucunu doğuran çeşitli eylemlerle
karşılaşıldığını değerlendirmiştir. Bu çerçevede 17.07.2025 tarihli kararında,
Spotify ekonomik bütünlüğünün yerinde incelemeyi engellediği sonucuna ulaşılmış
ve 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca
teşebbüse 2024 yılı gayri safi gelirinin binde beşi oranında idari para cezası
uygulanmasına karar verilmiştir.
Anılan
kararın dikkat çeken yönlerinden biri, Kurulun yalnızca yerinde incelemenin
engellendiği tespitinde bulunmakla yetinmemesi; aynı zamanda incelemenin
sonradan fiilen gerçekleştirilebilmesi amacıyla teşebbüsün Kurum meslek
personelini davet etmesi gerektiğini de ortaya koymasıdır. Bu kapsamda,
teşebbüsün yerinde incelemenin yapılabilmesi için gerekli koşulları sağlamaması
hâlinde 4054 sayılı Kanun’un 17. maddesi uyarınca günlük idari para cezası
uygulanabileceği belirtilmiştir.
Nitekim
28.08.2025 tarihli ve 25-32/759-450 sayılı ikinci karar, bu devam eden
yükümlülüğün yerine getirilmesine kadar geçen süre bakımından verilen günlük
idari para cezasına ilişkindir. Kurul, Spotify’ın yerinde incelemenin
gerçekleştirilmesi amacıyla Kurum yetkililerini davet ettiğine ilişkin
yazısının 15.08.2025 tarihinde Kuruma ulaştığını tespit etmiş; bu tarihe kadar
geçen süre yönünden 4054 sayılı Kanun’un 17. maddesinin birinci fıkrasının (b)
bendi kapsamında günlük idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Bu
kapsamda Spotify hakkında toplam 27.630.373,57 TL tutarında idari para cezası
uygulanmıştır.
Bu iki
karar birlikte değerlendirildiğinde, Rekabet Kurulu’nun yerinde inceleme
yetkisini yalnızca fiziksel mekâna giriş ve belge teminiyle sınırlı görmediği;
incelemenin amacına uygun şekilde, gecikmeksizin ve etkin biçimde yürütülmesini
sağlayacak her türlü erişim ve iş birliği yükümlülüğünü bu kapsamda
değerlendirdiği görülmektedir. Özellikle Türkiye’de sınırlı personel veya
operasyonel yapılanma bulunduran, buna karşılık Türkiye pazarına ilişkin
faaliyetlerini yurt dışındaki ekipler aracılığıyla sürdüren teşebbüsler
bakımından bu kararlar ayrıca önem taşımaktadır.
Kurulun
yaklaşımına göre, teşebbüslerin organizasyonel yapılarının karmaşıklığı, ilgili
bilgi ve belgelere yurt dışındaki çalışanlar veya sistemler üzerinden
erişiliyor olması ya da Türkiye’deki şirket bünyesinde sınırlı insan kaynağı
bulunması, yerinde inceleme yükümlülüğünü ortadan kaldırmamaktadır. Aksine,
Türkiye pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin, Rekabet Kurumu tarafından
yapılacak incelemelerde ilgili kişi, belge, veri ve sistemlere makul sürede
erişim sağlanmasına imkân verecek iç organizasyon ve uyum mekanizmalarını
önceden oluşturması beklenmektedir.
Bu
yönüyle Spotify kararları, yerinde incelemenin engellenmesi veya
zorlaştırılması kavramının geniş yorumlandığını göstermektedir. İnceleme
sırasında pasif kalınması, gerekli kişi ve sistemlere erişimin sağlanamaması,
karar alma süreçlerinin veya ilgili çalışanların tespitinin gecikmesi gibi
davranışlar, somut olayın özelliklerine göre yerinde incelemenin engellenmesi
veya zorlaştırılması olarak nitelendirilebilmektedir.
Sonuç
olarak, Spotify kararları Rekabet Kurulu’nun 4054 sayılı Kanun’un 14 ve 15.
maddeleri kapsamındaki bilgi isteme ve yerinde inceleme yetkilerini etkin
şekilde kullanmaya devam ettiğini; bu yetkilerin kullanılmasını engelleyen veya
zorlaştıran davranışlar bakımından ise Kanun’un 16 ve 17. maddelerinde
öngörülen idari para cezalarını birlikte uygulayabildiğini ortaya koymaktadır.
Kararlar, teşebbüsler açısından rekabet hukuku uyum programlarının yalnızca
maddi rekabet kurallarına uyumla sınırlı olmaması, aynı zamanda yerinde
inceleme süreçlerine yönelik açık ve uygulanabilir prosedürler içermesi
gerektiğini göstermesi bakımından önemlidir.
Av. Melda
İz
Kaynakça:
3.https://www.rekabet.gov.tr/Karar?kararId=ab6a5ce2-e5bd-446b-a24f-21e2bab0c09b
